Zebrane tu dramaty — tworzone przez świadków walki i dziedziców powstańczych tradycji — prowadzą czytelnika przez kolejne etapy insurekcji: od warszawskich manifestacji i styczniowej branki, przez leśne potyczki i bohaterstwo pozbawionych broni powstańców, aż po żałobne modlitwy na pogorzeliskach i obronę pamięci poległych. To opowieść o zmaganiu z rosyjskim okrucieństwem, ale też o pojedynczych gestach szlachetności po stronie wroga; kronika męstwa, więzień, zsyłek i straceń, która jednocześnie przypomina, jak teatr potrafił jednoczyć wszystkie stany i rozpalać wiarę w jasną przyszłość Polski.

Tom obejmuje dziesięć sztuk:
•    Józef Korzeniowski        Nasza Prawda
•    Aurelii Urbański         Pod kolumną Zygmunta
•    Julian Truszczyński     Krwawa msza
•    Leonard Sowiński        Na Ukrainie
•    Juliusz German        Mściciel
•    Jewstigniej Mirowicz    Kastuś Kalinouski
(przekład z języka białoruskiego Irina Lappo)
•    Franciszek Ziejka        Traugutt
•    Tadeusz Syka        Ostatni powstaniec
•    Gabriela Zapolska        O zmierzchu
•    Lucjan Rydel            Na zawsze

Dofinansowano ze środków
Związku Artystów Scen Polskich w Warszawie

Niemal w każdym z umieszczonych w tym zbiorze dramatów odzywa się pamięć o klęsce powstania odzywa się pamięć o klęsce powstania listopadowego i popowstaniowych represjach. W roku 1831 bunt podnieśli uzbrojeni Polacy, a w roku 1863 poszli do lasu bez broni, licząc – daremnie – na wsparcie EuropyZachodniej. Padli więc najlepsi, ale może to „krwawe pobojowisko – pytano wiele razy – będzie dobre dla Polski?”.

Pomimo okrucieństw i zadanej przez Rosjan klęski teatry wypełniały ludzi wiarą w jasną przyszłość Polski, podnosiły „w górę serca”, łącząc wszystkie warstwy społeczeństwa nadzieją na rychłe zrzucenie zaborczego jarzma. Nie dziwi więc, że widzowie wraz z aktorami wcielającymi się w powstańców wspólnie śpiewali Boże, coś Polskę oraz Jeszcze Polska nie zginęła.

Opis pochodzi od wydawcy.